De sjalengod die meer dan 3200 voetbalsjaals heeft

"Als je een tientje per sjaal rekent, ligt er een aardig fortuin op zolder."

|
19 december 2018, 2:31pm

Ik slaak een kreet van verbazing als ik de zoldertrap van Jelmer Boots oploop. “Dit is het walhalla,” zegt Jelmer. Hij staat voor een piramidevormige kast die tot in de nok van zijn huis torent. In de kast liggen meer dan 3200 voetbalsjaals netjes opgestapeld, van grote Engelse clubs tot obscure teams uit China en Oost-Europa. Om de kast heen liggen ook nog stapels sjaals. In een hoekje liggen er alleen al tweehonderd van zijn favoriete club sc Heerenveen.

Jelmer heeft verreweg de grootste collectie voetbalsjaals van Nederland. Hij haalt ze overal vandaan. Soms bestelt hij partijen sjaals op internet of ruilt hij met andere sjalenverzamelaars van over de hele wereld. Maar het liefst komt hij aan zijn sjaals door te groundhoppen in landen als Servië en Estland. Op zijn zolder spreek ik hem over zijn imposante verzameling, Poolse nazi-sjaals, legers Indonesische sjalenverzamelaars en sjalenverbranders in Oost-Europa.

De zolder van Jelmer.

VICE Sports: Jelmer, je komt ruimte tekort. Moet je niet wat kasten bijbouwen?
Jelmer Boots: Klopt, maar ik wil er geen kasten voor zetten. Je moet ze allemaal kunnen zien. Ik schat dat ik de komende twee jaar nog wel sjaals kwijt kan aan de zijkanten van mijn zolder. Daarna zal ik iets anders moeten verzinnen.

Hoe ben je ooit met deze verzameling begonnen?
Mijn eerste sjaal kreeg ik als kind en was van sc Heerenveen. Daarna ben ik een keer met mijn ouders naar Engeland geweest, daar kocht ik drie sjaaltjes. Mijn eerste doel werd toen om de hele muur van mijn slaapkamer vol te hangen. Toen dat lukte, wilde ik ook de rest van de kamer vullen. Daarna liep het wat uit de hand. Nu staan we hier.

De zolder van Jelmer.

Wat vind je zo mooi aan voetbalsjaals?
De sjaal is voor mij het ultieme supportersartikel. Het is voor iedereen betaalbaar, je hebt meteen de clubkleuren en iedereen ziet voor wie je bent. Het vertelt je vaak ook iets over de historie van de club, met het logo en gewonnen prijzen erop. Ik vind het het leukste om sjaaltjes van de kleinere clubjes te vinden.

Van welke kleine club heb jij bijvoorbeeld een sjaal die je vet vindt?
Die van RFK Novi Sad, die spelen op een laag niveau in Servië. Ik ging daar met een paar vrienden groundhoppen en had nooit verwacht dat ze sjaals zouden hebben. We kwamen daar een grasmeester tegen, en toen ik hem vroeg of ze sjaals hadden, zei hij dat hij nog wel wat thuis had liggen. Dus we reden met hem naar zijn huis. In de auto vertelde de grasmeester dat een vriend van hem was vermoord door de grote rivaal, Vojvodina Novi Sad. “Die heeft vijf kogels door zijn kop gehad. We gaan Vojvodina terugpakken,” zei hij. Toen kwamen we aan in een achterbuurtje, waar hij in zijn huis een sjaal had liggen. Hij vroeg er 25 euro voor. Veel te duur natuurlijk, maar ik heb dat meteen gelapt. Ik wilde geen problemen. We zijn er snel vandoor gegaan, maar nu heb ik mooi wel dat sjaaltje. Dat zijn de beste sjaaltjes. Sjaaltjes die je niet kunt bestellen en eigenlijk alleen kunt krijgen als je bij de club geweest bent.

De zolder van Jelmer.
Jelmer wijst de sjaal van RFK Novi Sad aan.

Heb je daar nog een voorbeeld van?
Ik heb hier een sjaal van Sartid Smederevo, ook uit Servië. Die hebben een enorm stadion, waar nu nog maar zo’n honderd man komt kijken. Dat is wel een onwijs fanatiek groepje, met pyro en alles. Heb ik toch maar even zo’n sjaaltje kunnen regelen. Dan stap ik op iemand af en zeg ik: “Die wil ik hebben.” Dat heb ik laatst bijvoorbeeld ook gedaan bij een wedstrijd in de tweede divisie van Estland. Kalev Tallinn speelde thuis tegen een club uit de provincie, Pärnu Vaprus. Het was er -10 en er lag een meter sneeuw rond het veld. Er stonden tien uitsupporters met een trommel. Dan ga ik toch even vragen of een van die jongens een sjaaltje wil ruilen, negen van de tien keer lukt dat. Sjalen van dit soort kleine clubs zijn eigenlijk alleen op deze manier te krijgen.

Heb je altijd speciaal een sjaal mee om te ruilen?
Zeker. En ook altijd wat cash geld om er eentje over te kopen.

Hoeveel geld heb je met de jaren uitgegeven aan deze verzameling?
Dat wil ik niet weten. Als je een tientje per sjaal rekent, ligt er een aardig fortuin op zolder. Als ik het geld ooit nodig heb, kan ik de boel wel verkopen. Nu ruil ik vooral veel met andere sjalenverzamelaars van over de hele wereld. Daarvoor hebben we speciale Facebook-groepen. In Nederland heb je een stuk of tien sjalenverzamelaars, maar in Rusland en Duitsland heb je er nog veel meer. Ook in Indonesië barst het ervan, daar heb je honderden sjalenverzamelaars.

Ben jij wereldwijd een grote naam onder sjalenverzamelaars?
Nou, een naam… Dat zeg ik niet graag, haha. Maar eigenlijk is het wel zo. In Nederland heb ik in ieder geval de grootste verzameling. Na mij heb je iemand met rond de 2300 sjaals, dus daar zitten nog bijna 1000 sjaals tussen. We zien elkaar trouwens niet als concurrenten. We bezoeken ook regelmatig samen wat wedstrijdjes in het buitenland. Het is niet zo dat als ik een sjaaltje dubbel heb dat hij nog niet heeft, ik die niet aan hem geef of zo. Ik krijg vaak vragen van andere verzamelaars of ik nog iets voor ze heb. Iedereen in deze wereld kent me wel, zeg maar.

In welk land vind je de mooiste sjaals?
Ik denk over het algemeen Polen. Dat is het sjaal-walhalla.

De zolder van Jelmer.

Waar zit dat ‘m in?
[Jelmer pakt een sjaal.] Kijk, dit is er een van een Polen-tripje, met gedetailleerde logootjes en lettertypes. In Nederland is het toch vaak rechttoe-rechtaan, maar in Polen heb je allemaal extra’s. Nou moet je bij Poolse sjaals trouwens niet altijd willen weten wat er allemaal op staat.

Waarom niet?
Bij Wisła Kraków lopen ze gewoon open en bloot met “anty jude” op hun sjaals. Die koop ik uiteraard niet.

Ben je weleens heel lang op jacht geweest naar een specifieke sjaal?
Ja, een sjaal van de wedstrijd van sc Heerenveen tegen AC Milan in 2008, waarvan er toen maar 200 zijn gemaakt. Daar ben ik tien jaar lang naar op zoek geweest. Af en toe werd er eentje aangeboden op Marktplaats, maar dan voor vijftig euro. Dat vond ik gewoon te veel geld. Maar een maand geleden was er opeens eentje waar vrij op geboden kon worden. Mijn eerste bod van tien euro werd meteen geaccepteerd.

De zolder van Jelmer.
Een paar honderd sjaals van sc Heerenveen in een hoekje.

Wat ging er toen door je heen?
Na tien jaar zoeken werd ik daar wel heel blij van. Die verkoper woont in Heerenveen, waar ik wel wat mensen ken. Dus ik heb meteen een vriend uit Heerenveen gebeld of hij naar de verkoper kon rijden om dat sjaaltje veilig te stellen. Met het versturen kan hij toch kwijtraken.

Heb je iemand met wie je sjaals ruilt weleens opgezocht in het buitenland?
Laatst toevallig. Ik ken een supporter van SFC Opava in Tsjechië, die club heeft een hele zware rivaliteit met Banik Ostrava. De derby is altijd stijf uitverkocht, alleen seizoenkaarthouders kunnen er kaarten voor krijgen. Maar door die kennis kon ik erheen met een paar vrienden. Dat was geweldig. Als dank heb ik natuurlijk een sjaaltje meegenomen. Met een vriend die in Polen woont ben ik ook een keer naar de derby van Katowice tegen Ruch Chorzow geweest. Het is traditie in Polen dat ze het hele jaar dingen van elkaar jatten. Katowice had honderd meter aan sjaals van Ruch Chorzow gejat, en in het stadion zetten ze die in de fik. Denk maar niet dat ze dan de wedstrijd even stilleggen terwijl de grensrechter een hele vuurzee in zijn nek heeft, haha.

Katowice.
Brandende sjaals bij Katowice. (Foto via Jelmer Boots)

Wat dacht jij toen je al die sjaals zag branden?
Ja, tof. Zonde van die sjaals natuurlijk, maar voor het beeld was het tof. Wat mij betreft mag dat vaker gebeuren.

Heb je deze zolder eigenlijk brandveilig gemaakt?
Nee, niet specifiek. Ik ben daarom weleens bang dat de boel in de hens gaat. Maar als het gebeurt, dan gebeurt het.

Wat gebeurt er dan met jou?
Geen idee, dat kan ik me gewoon echt niet voorstellen. Ik weet ook niet of ik daarna opnieuw zou beginnen. Ik denk dat ik dan gewoon alles op mijn site laat staan. Daar staat alles op. Dat was het dan.

Zou je dan vaantjes of iets anders gaan verzamelen?
Nee, dan komt er niks nieuws. Dan zou ik gewoon lekker groundhoppen en herinneringen opslaan. Die verbranden niet.

Foto's door de auteur.